Ryzyko zachorowania na choroby cywilizacyjne – Zakład Patomorfologii w Krośnie

Tabela czynników ryzyka zachorowania na choroby cywilizacyjne:

Lp.	Czynnik ryzyka	Kategoria		Punktacja
1.	Wiek:	– poniżej 30 lat		0 pkt.
		– 30 – 40 lat		5 pkt.
		– 41 – 50 lat		10 pkt.
		– 51 – 60 lat		15 pkt.
		– ponad 60 lat		20 pkt.
2.	Ciśnienie tętnicze krwi (RR):	Ciśnienie skurczowe	Ciśnienie rozkurczowe
		– poniżej 120	– poniżej 80	0 pkt.
		– 120-139	– 80-89	5 pkt.
		– 140-159	– 90-99	10 pkt.
		– 160-179	– 100-110	20 pkt.
		– ponad 180	– ponad 110	25 pkt.
3.	Aktywność fizyczna:	– uprawiane sportu lub regularna aktywność fizyczna – np. bieganie 3 razy w tygodniu po pół godziny^¹		0 pkt.
		– aktywność fizyczna mniej niż 3 razy w tygodniu, ale minimum 1 raz w tygodniu po pół godziny		10 pkt.
		– aktywność fizyczna w formie pracy zawodowej wymagającej wysiłku lub częste spacery		10 pkt.
		– sporadyczna aktywność fizyczna		15 pkt.
		– brak aktywności fizycznej		25 pkt.
4.	Waga ciała określona na podstawie współczynnika BMI^²:	– BMI = 18,5-25 – norma		0 pkt.
		– BMI = 25-30 – nadwaga – BMI < 18,5 – niedowaga		5 pkt. 5 pkt.
		– BMI > 30 – otyłość		10 pkt.
		– BMI >40 – skrajna otyłość		25 pkt.
5.	Palenie papierosów:	– brak palenia		0 pkt.
		– palenie sporadyczne (kilka papierosów tygodniowo) – długotrwałe przebywanie w zadymionym pomieszczeniu		10 pkt. 10 pkt.
		– palenie mniej niż 1 paczkę dziennie		30 pkt.
		– palenie więcej niż jedną paczkę dziennie		50 pkt.
6.	Picie alkoholu:	– abstynencja		0 pkt.
		– picie o niskim poziomie ryzyka kobiety: do 14 SPA^³ tygodniowo mężczyźni: do 28 SPA tygodniowo		5 pkt.
		– ryzykowne spożywanie alkoholu kobiety: 15-20 SPA tygodniowo mężczyźni: 29-35 SPA tygodniowo		10 pkt.
		– szkodliwe picie alkoholu kobiety: ponad 21 SPA tygodniowo mężczyźni: ponad 35 SPA tygodniowo		15 pkt.
		– podejrzenie uzależnienia od alkoholu kobiety: ponad 21 SPA tygodniowo mężczyźni: ponad 35 SPA tygodniowo pojawiają się pierwsze odznaki uzależnienia od alkoholu		20 pkt.
		– uzależnienie od alkoholu występują tzw. ciągi alkoholowe		25 pkt.
7.	Czy chorujesz na cukrzycę?:	– nie		0 pkt.
		– tak; na cukrzycę typu 1		10 pkt.
		– tak; na cukrzycę typu 2		15 pkt.
8.	Stres:	– mały poziom natężenia stresu/ dzień		5 pkt.
		– średni poziom natężenia stresu/ dzień		20 pkt.
		– duży poziom natężenia stresu/ dzień		40 pkt.
9.	Sól kuchenna:	– pożywienie ubogie w sól kuchenną		5 pkt.
		– pożywienie bogate w sól kuchenną		10 pkt.
		– pożywienie bardzo bogate w sól kuchenną		15 pkt.
10.	Codzienne odżywianie się – dieta:	– dieta bogata w produkty z pełnego ziarna, warzywa i owoce; średnio- obfita w nabiał i mięso drobiowe; uboga w czerwone mięso oraz tłuszcze zwierzęce		5 pkt.
		– dieta zrównoważona: po równo produktów z pełnego ziarna warzyw, owoców, nabiału, mięsa drobiowego, mięsa czerwonego oraz tłuszczów zwierzęcych		20 pkt.
		– dieta uboga w produkty z pełnego ziarna, warzywa i owoce; średnio- obfita w nabiał i mięso drobiowe; bogata w czerwone mięso oraz tłuszcze zwierzęce		40 pkt.
11.	Sen:	– prawidłowa ilość snu (około 8 godzin)		0 pkt.
		– średnia ilość snu (około 7 godzin)		5 pkt.
		– mała ilość snu (poniżej 6 godzin)		10 pkt.
12.	Zanieczyszczenie środowiska:	– przebywanie w środowisku wolnym od zanieczyszczeń miejskich i przemysłowych		5 pkt.
		– przebywanie w środowisku z zanieczyszczeniami miejskimi		10 pkt.
		– przebywanie w środowisku z zanieczyszczeniami wielkomiejskimi i przemysłowymi		15 pkt.

Podsumowanie:

– 80 pkt. i poniżej małe ryzyko zachorowania na choroby cywilizacyjne

– 81-150 pkt. średnie ryzyko zachorowania na choroby cywilizacyjne

– 151-220 pkt. wysokie ryzyko zachorowania na choroby cywilizacyjne

– powyżej 221 pkt. bardzo wysokie ryzyko zachorowania na choroby cywilizacyjne

Współczynnik BMI określający nadwagę i otyłość

BMI = waga(kg) / wzrost² (m)

1 Najlepsze jest bieganie (optimum to 3 razy w tygodniu po pół godziny), ale zamiast biegania można przyjąć inną formę aktywności fizycznej np. jazdę na rowerze lub pływanie.

2 Współczynnik BMI należy określić na podstawie tabelki umieszczonej na końcu.

3 SPA = Standardowa porcja alkoholu: zawiera 10 g czystego 100% alkoholu; standardowa porcja alkoholu (tzn. 10 g czystego, 100% alkoholu) zawarta jest w ok. 250 ml piwa o mocy 5%, w ok. 100 ml wina o mocy 12% oraz w ok. 30 ml wódki o mocy 40%.